نگاره – سفیر ایران در دربار لویی چهاردهم (۱۷۱۵ میلادی)

پس از سفارت جنوا و سیام (۱)، سفارت ایران سومین و آخرین سفارتی بود که استوارنامه‌اش توسط لویی چهاردهم (۲) در تالار آینه ورسای پذیرفته شد و لویی چهاردهم از این آخرین فرصت برای نشان دادن شکوه و جلال سلطنت خود بهره برد. اما این یک مراسم دیپلماتیک نامعمول و عجیب بود…

در تاریخ ۱۹ فوریه ۱۷۱۵ ساعت ۱۱ صبح، محمد رضا بیگ (۳)، سفیر کبیر ایران سوار بر اسب با هیات همراه خود و نماینده ویژه ارتش شاه به کاخ ورسای وارد می‌شود. جمعیتی انبوه در ورسای محل برگزاری این مراسم، از خیابان پاریس تا محوطه داخل کاخ حضور داشتند که برای دیدن مراسم ورود این فرستاده ویژه آمده بودند. درون کاخ ورسای و تالار آینه مملو از جمعیت درباریان بود که در آن چهار ردیف صندلی چیده و هر یک از افراد جایگاهی مشخص داشت و تنها افرادی حق شرکت در مراسم را داشتند که پوشش‌های ارزنده و گران به تن داشتند.

تالار آینه از هدایای مهمانان خارجی پر شده بود. در پشت تالار لویی چهاردهم بر تخت خود تکیه زده و لویی پانزدهم حکمران آینده فرانسه و معلم مخصوصش مادام ونتدر، دوک اورلئان و شاهزادگان ونجیب زادگان دارنده خون سلطنتی، دورش را احاطه کرده بودند. آنتونیو کویپل نقاش و بازه دبیر فرهنگستان ثبت در جایگاه مخصوص برای ثبت این رویداد مهم ایستاده بودند.

تالار آینه. سفیر ایران در دربار لویی چهاردهم اثر آنتونیو کویپل

به هدف تاثیرگذاری و خودنمایی بیشتر لویی چهاردهم تن پوشی مجلل به تن کرده بود. لباسی مشکی پوشیده از طلا و الماس به ارزش مجموع ۱۲. ۵ میلیون لیور (۴). لباس لویی چنان سنگین بود که وی پس از صرف شام مجبور به تعویض آن شد. همراهان او به‌‌ همان اندازه پوشش‌هایی مجلل و فاخر بر تن داشتند. . ولیعهد فرانسه (۵) نیز با انبوهی از جواهرات پوشیده شده بود. دوک اورلئان پوشش مخمل آبی جواهردوزی شده با مروارید و الماس بر تن داشت همانند فرزندان پادشاه و شاهزادگان. دوک دومین و کنت دو تولوز نیز پوششی از الماس و مروارید و سنگ‌های قیمتی بر تن داشتند!

در این زمان سفیر ویژه ایران همراه با یک مترجم وارد تالار آینه می‌شود. او تظاهر به دانستن زبان فرانسه می‌کند و ابراز می‌دارد که از حضور مترجم ش ناخرسند است. سفیر ایران پس از یک دیدار رسمی طولانی مدت با لویی در مراسم ضیافت شامی که به افتخار وی ترتیب داده شده بود شرکت کرده و پیش از ترک ورسای به دیدار لوی پانزدهم جوان و دیگر افراد که خود می‌خواهد می‌رود.

هدف از این ماموریت ویژه، نامشخص است. هنگامی که او (محمد رضا بیگ) در تاریخ ۷ فوریه به پاریس عزیمت کرد، با توجه به گفته سن سیمون (۶) «محمد رضا بیگ تا آن زمان هیچ مجوز رسمی‌ای (استوارنامه) نداشته و لویی چهاردهم، استوارنامه سفیر را از شخص وی دریافت می‌کند». او در شهر همراه با بانتمپس سرآشپز ارشد لویی ساکن می‌شود. اما محل سکونت در قیاس با آنچه هنگام تقدیم استوارنامه‌اش نشان داده بود، آنچنان برازنده نبود. اینچنین نقل می‌شود که او تنها یک خان‌زاده بود که این صحنه نمایش را برای وصول به اهداف شخصی خود اجرا کرده بود! لویی جهاردم پادشاه فرانسه برای آخرین بار وی را در تاریخ ۱۳ اوت ملاقات می‌کند و این آخرین ماموریت دیپلماتیک او بود. «سفارت ویژه» از اثر ادبی زیبا و هنری مونتسکیو (۷) «نامه های ایرانی» (۸) منتشر شده در ۱۷۲۱ الهام گرفته است.

۱. سیام نام قدیم کشور تایلند می‌باشد.

۲. پادشاه فرانسه و ناوار از تاریخ ۱۴ مه ۱۶۴۳ تا ۱ سپتامبر ۱۷۱۵.

۳. محمدرضا بیگ از نخستین سفیران ایران در اروپا و سفیر حکومت صفویان به دربار لویی چهاردهم در فرانسه بود.

۴. واحد پول فرانسه در آن زمان.

۵. دافین: پسر ارشد پادشاه فرانسه و عنوانی که به وارث تاج و تخت سلطنت در فرانسه داده شده بود.

۶. کلود هانری سن سیمون فیلسوف و نویسنده فرانسوی که از طبقه نجیب زادگان بود. وی به سال ۱۷۶۰ در پاریس متولد و در ۱۸۲۵ میلادی بدرود حیات گفت.

۷. شارل دو منوتسکیو از فلاسفه و مورخان بزرگ فرانسه است که در ژانویه ٔ سال ۱۶۸۹ در نزدیکی شهر بردو متولد شد و در سال ۱۷۵۵ در پاریس درگذشت. شهرت وی از سال ۱۷۲۱ با خلق اثر معروف خویش «نامه‌های ایرانی» آغاز گشت.

۸. نامه‌های ایرانی یکی از آثار ادبی شارل دو مونتسکیو که مضمون آن نامه‌هایی فرضی است که در اواخر سلطنت لویی چهاردهم (بین سال‌های ۱۷۱۱ تا ۱۷۲۰) نگارش یافته. مونتسکیو این نامه‌ها را از زبان دو ایرانی که به اروپا سفر کرده‌اند و برای مدتی طولانی در فرانسه اقامت کرده‌اند نوشته. مونتسکیو در بخشی از این اثر این پرسش را مطرح می‌کند که: «چگونه می‌توان یک ایرانی بود؟»

1 دیدگاه برای “نگاره – سفیر ایران در دربار لویی چهاردهم (۱۷۱۵ میلادی)

پاسخی بگذارید

در پایین مشخصات خود را پر کنید یا برای ورود روی شمایل‌ها کلیک نمایید:

نشان‌وارهٔ وردپرس.کام

شما در حال بیان دیدگاه با حساب کاربری WordPress.com خود هستید. بیرون رفتن / تغییر دادن )

تصویر توییتر

شما در حال بیان دیدگاه با حساب کاربری Twitter خود هستید. بیرون رفتن / تغییر دادن )

عکس فیسبوک

شما در حال بیان دیدگاه با حساب کاربری Facebook خود هستید. بیرون رفتن / تغییر دادن )

عکس گوگل+

شما در حال بیان دیدگاه با حساب کاربری Google+ خود هستید. بیرون رفتن / تغییر دادن )

درحال اتصال به %s