سرامیک مینایی ایرانی با نقش سربازان سلجوقی

این گلدان زیبای سرامیکی با پیشینه‌ای نزدیک به هشتصد سال در کاشان و در دوره حکومت اتابکان سلجوق ساخته شده است. سبک رنگ آمیزی اثر تلفیقی از میناکاری و رنگ‌های درخشان پخته شده است و سه سوارکار و چهار مرد در حالت نشسته را به تصویر می‌کشد که جزئیات چهره‌های آنان حکایت از سلجوقی بودن آن‌ها دارد. این اثر با سفال سیلیسی ساخته شده که به سازنده امکان ظرافت بخشی ویژه‌ای داده است، ارتفاع گلدان در حدود ۲۳ سانتی متر و قطر آن در پهن‌ترین قسمت ۱۳ سانتی متر است.
این اثر امروزه در موزه هنر والترز نگهداری می‌شود.

منبع

سرامیک‌های ایرانی عصر سلجوقی – موزه هنر هاروارد

چهار ظرف سرامیکی ایرانی با پیشینه‌ای نزدیک به نه سده و به جا مانده از دوره حکومت اتابکان سلجوقی ایران. آثار شامل یک کاسه فیروزه‌ای رنگ با لعاب شفاف، یک جام و یک کاسه سیاه رنگ با نقوش طبیعی برجسته و یک کوزه سپید رنگ نقش برجسته و لعاب نخورده هستند. جنس ظروف از سفال آمیخته با کوارتز بوده و امروزه بخشی از گنجینه هنری موزه هاروارد به شمار می‌روند.

این نمایش پرده‌ای نیاز به جاوااسکریپت دارد.

منبع

اسب بالدار نهصد ساله ایران

استفاده از نماد اسب بالدار در هنر ایرانی سده‌های میانه چندان معمول نبوده است، این ظرف سرامیکی که پیشینه‌ای بیش از نهصد سال دارد در دوران امپراتوری سلجوقی ساخته شده است. در این دوره با وجود آنکه سلجوقیان ایران و فاطمیان مصر رقابت مذهبی و فرهنگی تنگاتنگی با یکدیگر داشتند، شاهد نمونه‌هایی از نمادهای رایج مصر در هنر ایرانی به خصوص سرامیک سازی هستیم و دلیل آن می‌تواند خاستگاه مصری تکنیک‌های سرامیک سازی ایرانی در این دوره باشد. استفاده از ترکیبات سیلیسی در سفال‌گری که به سرامیک استحکام بالاتری بخشیده و به سازنده امکان ظرافت بخشی بهتری می‌داد اولین بار در مصر ابداع گردید و در ایران و عراق امروزی نیز رواج یافته و به اوج شکوفایی رسید.
این کاسه سرامیکی ارتفاعی نزدیک به هشت سانتی متر و قطری در حدود بیست سانتی متر دارد و پس از لعاب کاری با رنگ‌های سپید و سیاه، با استفاده رنگ‌های درخشان ساخته شده از اکسید فلزات به زیبایی رنگ آمیزی شده است.
این اثر امروزه در موزه متروپولیتن نیویورک نگهداری می‌شود.

این نمایش پرده‌ای نیاز به جاوااسکریپت دارد.

منبع

مردی سلجوق سوار بر اسب و زن سلجوقی با بدن شیر

کاسه سرامیکی ایرانی عصر سلجوقی با پیشینه‌ای بیش از هشت سده که مردی سوار بر اسب را با پرنده‌ای بر دستانش به تصویر کشیده است. جنس سرامیک از سفال آمیخته با سیلیس می‌باشد و پس از لعاب کاری با رنگ‌های می‌نایی رنگ آمیزی شده است. همچنین بر دور تا دور کاسه شش پیکر با بدن شیر، بال و سر زنی سلجوقی نقش شده‌اند.

ارتفاع کاسه نه سانتی متر و قطر آن بیست و یک سانتی متر است و امروزه در موزه متروپولیتن نیویورک نگهداری می‌شود.

مرجع : وبگاه موزه متروپولیتن

نقشه امپراتوری سلجوقی در سده یازدهم میلادی

غزنویان حاکم بر ایران و آسیای میانه در ابتدا مخالفتی با ساکن شدن قبایل ترکمان اوغوز در آسیای میانه نداشتند اما هنگامی که این عشایر به خراسان نزدیک شدند اختلاف بالا گرفته و به درگیری‌های نظامی تبدیل شد. شکست غزنویان در این جنگ‌ها نقطه آغاز امپراتوری بزرگ سلجوقی به فرماندهی دو برادر، چغری بیگ و طغرل بیگ بود. سلجوقیان به سرعت خراسان را از لوای حکومت غزنوی خارج کرده و طغرل تا بغداد که تحت حاکمیت سلسه ایرانی و شیعی آل بویه بود پیش رفته و آن را در سال ۴۳۴ خورشیدی (۱۰۵۵ میلادی) فتح کرد. در مدت کوتاهی امپراتوری سلجوقی از آسیای میانه تا سوریه و قسمت‌هایی از آناتولی توسعه یافت، اما در طول سده دوازدهم میلادی این امپراتوری شروع به فروپاشی کرد. بر پایه سنت‌های ترکی-مغولی امپراتوری سلجوقی بین اعضای خانواده تقسیم شد که منجر به ظهور سلسله‌های محلی گردید. علاوه بر این، با گسترش «ایرانی شدن» حاکمان سلجوقی، استفاده از نمادهای ایرانی، ایرانی خواندن سلجوقیان از سوی خود آن‌ها و رواج زبان فارسی به عنوان زبان رسمی و اداری، گروهی از عشایر اوغوز که مخالف این جریان بودند سر به شورش گذاشته و پایه‌های حکومت سلجوقیان را تضعیف کردند. سرانجام خوارزمشاهیان ظهور کرده از شمال شرق، آخرین بازماندگان امپراتوری را نابود کرده و آخرین سلطان سلجوقی به دست آنان در سال ۵۷۳ خورشیدی (۱۱۹۴ میلادی) کشته شد. سایر قسمت‌های امپراتوری به دست سلسله‌های کوچک محلی اداره می‌شد تا اینکه در میانه سده سیزدهم میلادی بار دیگر با حمله مغول تمام منطقه متحد گردید.

به خواندن ادامه دهید

دختران سلجوقی در مجلس شعر و شراب

نقش‌های این کاسه سرامیکی عصر سلجوقی سه دختر اشرافی را به تصویر می‌کشد. دختران لباس‌های گرانبها و رسمی بر تن کرده و مشغول نوشیدن شراب هستند. آن در یک مهمانی شعر خوانی و شراب نوشی درباریان و اشراف حضور دارند. در رنگ آمیزی کاسه از رنگ‌های متنوع استفاده شده است و طرح‌ها با یک لایه لعاب محافظ شفاف پوشانده شده‌اند، تکنیکی که در این دوران هنوز نوپا بود و در بعضی قسمت‌های حاشیه کاسه می‌توان لعاب سوخته شده در کوره را مشاهده نمود.

جنس کاس از ترکیب سفال و کوارتز است، قطری معادل سی سانتی‌متر و ارتفاعی نزدیک به سیزده سانتی متر دارد. این اثر زیبا امروزه در موزه ویکتوریا و آلبرت انگلستان نگهداری می‌شود.

منبع

مجسمه شیر نهصدساله ایرانی

مجسمه شیر با پیشینه‌ای نزدیک به نهصد سال اثر هنرمندان ایرانی عصر سلجوقی. جنس مجسمه از گچ بوده و ابعادی در حدود هجده در چهارده سانتی متر دارد و امروزه در موزه هنر هاروارد نگهداری می‌شود.

منبع